Masaall sẽn gomd pagbã ludbã yelle
NAVIGATION
42. Page
Lam’a pisi la a naas n soaba
Sẽn gomd pagbã ludbã yelle
Lam’a kãnga ra yaa ‘‘masaall a yiib n soaba’’ la ‘‘masaal a tãab soaba’’ sẽn be ‘‘muzakɩra[1] piig la a nu n soaba’’ pʋga, la a sẽn yaa bũmb sẽn tar zu-loԑԑg yĩnga a lebga ‘‘Lam’a pisi la a naas n soaba’’.
بسم الله الرحمن الرحيم
﴿يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لأَزْوَاجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَاءِ الْمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلابِيبِهِنَّ﴾ إلخ،
(الأحزاب:59)
« yaa foo nabiyaama, yeel f pagba la f kom-pugli wã la muumin-dambã pagba tɩ b sigs b fu-bԑda n lud b mensa…»
(sʋʋrat Al-ahzaab : 59)
Aaya-kãnga sagenda pagbã ne ludbu, la ãmmaa nin-pukr ning sẽn yaa yalemd nin-pukrã, a yõsgda Al-kʋr’aana bʋʋd kãnga, n ka ne tɩ pagbã ludba yaa bũmb sẽn yaa nedeng ye, ayo, a pʋs n get-a lame tɩ yaa weoogre[2].
Leokr sẽn na n kõ vẽenem: d na n vẽnega “hɩkma a naas” sẽn yi hɩkma-rãmb wʋsg pʋgẽ sẽn wilgd tɩ Alkʋr’aana bʋʋd kãnga yaa nedeng meng-menga, la bũmb ning sẽn yõsgd ne-a ka nedeng ye.
[1] Yaa seb-bila, la raaba zĩ-kãnga yaa masaal-yoaleng sẽn tigim masaal-bõones a pʋgẽ. (lԑbgdã)
[2]Sõng-m-meng gomd sẽn be koԑԑg ning b sẽn togl Mahkamatʋ Tãmyɩɩza pʋga, la sɩd la hakɩɩka m wila Mahkama wã:
La m yeela bʋ-kaod-roogã rãmba: latɩ tẽeg-tɩrg sã n be tẽn-gõngã zugu, sik ka be t’a na n lebs bʋ-kaod-wẽgdã no-rɩkra ye, sẽn dɩka noor tɩ b pag ned ning sẽn welsa wẽnnaam Alkʋr’aana sẽn tar hakɩɩk n yaa sɩd-soaba, sẽn yaa lislaamba zĩid-n-taarã vɩɩm no-kẽndra, neb nins sõor sẽn ta minyõ kobs-tã la pis-nu zãmaan fãa pʋgẽ, yʋʋm tusr la kobs-tã la pis-nu pʋg bala, t’a soaba yaa sẽn tik tafsɩɩr-rãmb tus-kobs-tã sɩdgre, la a tik tõnd yaab-rãmba sẽn deng-taora sẽn ta yʋʋm tusr la kobs-tã la pis-nu wã loԑԑga, la tẽeg-tɩrgã na n le yika no-rɩk kãnga.
43. Page
PIPI HƖKMA
Ad ludbã yaa nedeng ne pagbã, b yalɩ wã me rat-b-la ne rẽ, bal naaneg pʋga, pagbã yaa valemse, b tara tʋlsem ne rao koglg la a sõngre, sẽn na yɩl n kogl-b ne b koamb nins b sẽn maan nonglem ne-b n yɩɩd b mensa vɩɩma, la a sõngd-ba, la b yalɩ pʋga b tara tʋlsem ne maan b mens nonglem neba nengẽ, la b ka rat tɩ neba kisg-b ye, la b ka rat tɩ nebã gẽeg la b namsg paam-b ye.
Rẽ poore, ad pagb piig pʋgẽ, b yoob bɩ yopoe wã fãa gilli, ĩmmaa tɩ b yaa pʋg-yãamse, pa rẽ bɩ pʋg-ra-wẽnse, sẽn ka rat n vẽneg b pʋg-yãamdma la b ra-wẽndlma tɩ neba fãa yãnd ye, maa zẽng sẽn ka bãmba, n yԑԑsd b na n wa sõd-b n naag pʋg-ra-wẽnsa, pagb nins sõmblem la b neerem sẽn yɩɩdb bãmba taoore, pa rẽ bɩ b yԑԑsda b na n wa maan-n-zʋʋg b zugu, pa rẽ bɩ b wa rõd-ba, tɩ rẽ yĩng kɩt tɩ yalɩ la nedeng pʋgẽ, b ratame n lud b mense, yԑԑsg ne b na n wa maan-n-zʋʋg b zug yĩnga, pa rẽ bɩ b na n wa rõd-b ne zãmbo, b sɩdba nin-gesg pʋgẽ, pa rẽ meng ye, ba tɩ f sã n maag f yĩng n gese, fo na mik tɩ sẽn lut-b b mensa wʋsg tɩ b ra gesa, yaa pʋg-yãamsã.
La pagb a yiib bɩ tãab sẽn yi piig fãa pʋgẽ tõe n yaa pʋg-sãd-neeba, tɩ yãna vẽnegr ka namsd-b ye, la yaool n yaa vẽeneg tɩ d mi tɩ ninsaalã, a sẽn kis ned ninga sã n get-a namsd-a lame, tɩ b sẽn get-a wã yikd a sũura, rẽ yĩnga, sik ka be tɩ pʋg-neer sẽn bas a meng zaal n gilimdẽ sã n nong tɩ rap piig fãa pʋgẽ bɩ yiiba bɩ tãaba gԑt-a, ad a ka rat tɩ yopoe wã bɩ nii wã sẽn kella ges-a ye, la pʋg-neer sẽn tar zʋgd n ka nong yel-yaalse, a sẽn yaa valenga tɩ bũmb bilf me namsd-a wã yĩnga, kɩtame tɩ ges-yooda namsd-a, ayo, ad tõnd wʋmdame tɩ Eroapa, ba ne a yaa kẽn-zaal zĩiga, pagba wʋsg namsda ne b sẽn pʋgd n get-ba, tɩ b mi n kũmd n taand n tʋgd sodaasã nengẽ n yetẽ: ad nin-yaalsã pʋgd n geta tõnd ges-yoodo, n namsd tõndo.
Sã n yaa woto, ad nin-pukrã sẽn bas pagbã ludba yaa bũmb sẽn yõsgd ne nedengã, la ad Alkʋr’aana sẽn sagend ne pagbã ludba, n pa sokd a sẽn pʋs n yaa nedeng n paasa, ad a tɩlgda pagb nins sẽn yaa nin-bãan-zoԑtbã, la sẽn tõe n yɩb sɩdbã pʋg-rʋms yʋʋm ka tԑka, n tɩlg-b n yi faagrã la weoogrã la yaalgã pʋg lʋɩɩse.
44. Page
Rẽ poore, ad pagbã tara rabeem, sẽn yaa rog-ne, ne rap nins sẽn pa b rog-pẽtsa, la rog-ne yam pʋga, rabԑԑm rata solgre, bal naong n be pʋga zãaba kiuug a nii bɩ wԑ wã pʋgẽ, n sãamd minit a nii bɩ wԑ wã wʋm-nooga, sẽn le paasde, tẽeb n le be beenẽ tɩ biig sẽn ka tar zãad wubr naong n be ne-a, la minit a nii bɩ wԑ wʋm-noog mosɩɩb zãab yʋʋm a nii bɩ wԑ pʋgẽ, la yel-kãnsa sẽn be wʋsga yĩnga, kɩtame tɩ -rog-ne yam pʋga- pagbã yԑԑsd rap nins sẽn ka b rog-pẽtbã, tɩ b yalɩ wã meng sɩd rat ne-b tɩ b zãag b mens ne rapã, tɩ b naanega sẽn yaa valenga sagend-b tɩ b lud n da wa yik rapa yamleooga ye, la b ra kõ-b sor tɩ b wa maan-n-zʋʋg b zug ye, la a nekd b yama n teesd yel-kãnga, la a vẽnegd n wilgdẽ tɩ b boka la b zaka la b etaas ya b sʋtr-rãmba.
Sã n ya ne mam sẽn wʋma, yaa tɩ Turki na-tẽngã[1] pʋgẽ la neood-sẽt sẽn yaa nin-yaalg bao nin-bedr pag sẽn da bas a gԑ yɩnga, wĩntoog nebã nifẽ, la yel-kãnga yaa saglg la nug-sõogr ne nin-yaals nins sẽn gɩdgd ludbã.
HƖKMA A YIIB N SOABA:
Ad tõk-kԑgeng la loe-kԑgeng la nonglem-kԑgeng ning sẽn be pag ne a sɩd sʋka ka tekd dũni vɩɩma pʋgẽ tʋlsma bal ye.
Yaa sɩda, ad pag ne a sɩd zĩid-n-taara pa dũni vɩɩma pʋgẽ bal ye, ayo, a ya a sɩdã zĩid-n-taag vɩ-ruumdgã pʋgẽ me yԑsa, la sẽn mik t’a na n yɩya a sɩda zĩid-n-taag hal ba vɩ-ruumdgã pʋga, lebga tɩlԑ ne-a t’a ra wa tak rao sẽn ka a sɩd ning sẽn ya a zĩid-n-taag la noang sẽn duumda, gesg n tʋg a rasãnda ye, la a ra wa sãam a sɩda sũur ne ra-taar ye, la sẽn mik t’a sɩda sẽn yaa sɩd-kɩta tõkra ne-a wã –limaoongã sabab yĩnga- ka tek dũni vɩɩma pʋg bala, tɩ nonglma me le ka rũmblem nonglem sẽn yaa koԑԑg n ya a rasãnda la a neerma wakat bala, ayo, yaa sɩd-sɩd nonglem la waoogr tõk-n-taar sẽn taba, a sẽn yaa vɩ-ruumdgã pʋgẽ zĩid-n-ta-ruumdga yĩnga, tɩ kɩt t’a sɩd-sɩd nonglmã la a waoorã ka a rasãnda la neerma wakat bala, ayo, hal ba a kʋʋlga la a neerma saab poora, rẽ yĩnga, yaa tɩlԑ tɩ pagã gũus a neerma a sɩda yĩng tãa, la a tek a nonglma a sɩda zug bala, bal yaa nedengã meng la woto, sã n ka rẽ, a na n paama bilf la a kong wʋsgo.
[1] Ãnkara.
45. Page
Rẽ poore, sãri wã pʋgẽ, yaa tɩlԑ tɩ sɩdã yɩ tõog-soab ne pagã, rat n yeel tɩ b yiiba sõmb n zemsa taaba, la sart sẽn yɩɩd bedlem tõogã la zems-taaba la wẽnd-taaba pʋgẽ, yaa dĩinã.
Ad Tuubaa be ne ned ning sẽn get a pag dĩin la a wẽn-zoԑԑg n tũnusdẽ, la a gat a dĩina sõma sẽn na yɩl n da kong a vɩ-ruumdgã pʋgẽ zĩid-n-taaga ye, la ned me ka be zu-noog sẽn ta pag ning sẽn get a sɩda dĩin la a wẽn-zoԑԑga, n gat a dĩina ne wẽn-zoԑԑga, sẽn na yɩl n da kong a zĩid-n-ta-ruumdgã ye!
La wɩɩbd me be ne ned ning sẽn kẽed yel-yaals nins pʋg sẽn na n yɩ sabab t’a kong a pʋg-sõnga, ned ka be me zu-beed sẽn le t’a pag ning sẽn ka maand togs-n-taar ne a sɩd-wẽn-zoԑta ye, tɩ yɩ sabab t’a kong a albark zĩid-n-taaga!
La wɩɩbd la halakr ka-tԑk be ne kãadbã yiibu, sẽn yaa zu-beed damba, n togsd-taab munaafɩglmã la yalemdã tʋʋm pʋgẽ, la b sõngd-taab n na n tus-taab n lub Bugmã pʋgẽ.
HƖKMA A TÃAB N SOABA
Ad zak sũ-noog vɩɩma pʋgẽ ruumda ne kãadb a yiiba sẽn na n tar bas-m-yam la pʋ-peelem ne taaba, la waoog-taab la nonglem ne taaba.
La zaala kẽna la te-yooda ningrã la bas-mengã n ka luda sãamda bas-m-yama ne taaba, tɩ waoog-taaba tũ rẽ n sa, tɩ nonglmã koom bendge, bal pagb piig sẽn yaa zaal-kẽndb la te-yood ningdb sʋka, pag a yembr tãa sã n be beenẽ n ludi, a ka ne tɩ rao a to n be t’a neerem yɩɩd a sɩda ye, tɩ rẽ yĩng t’a ka rat n maan a menga nonglem ne roa-zẽng ye, la wԑ wã sẽn kella, bãmb neame tɩ rap a taab n be sõmblem sẽn yɩɩd b sɩdba, la rap pisi pʋga mikdame tɩ ka yɩɩd rao a yembr bal n ne tɩ pag a to n be t’a neerem yɩɩd a paga ye, la wakat-kãnga, pʋ-peelmã la nonglmã la waoog-taabã na n saa yẽ ne a paga sʋka, sẽn paasde, a na n yɩɩ sabab n yikd tʋʋm-yood soab sẽn yaa nin-yaalg yamleoogo, la woto yaa tɩ bal ninsaalã ka tõe n tall –rog-ne yalɩ pʋga- yamleoog wʋm-noog ne a rog-pẽtsa wala a tãoã bilgr ye, bal a rog-pẽtsã nens kẽesd-a-la nin-bãan-zoeer la nonglem sẽn segde, rogmã yĩnga, tɩ yɩt sabab n wãagd yõora yamleoogã, la zĩis nins sãri wã sẽn gɩdg b lagsga wala kar-koeemsã, b lags n bas vɩʋʋga tõe n yɩɩ sabab n yik yĩn-yik-tʋʋlsa rãmb yamleoogo, bal rog-pẽt neng tẽegda rogem yelle, a le ka wõnd ned sẽn ka rog-pẽt ye, la ãmmaa kar-koԑԑng sẽn lak n bas vɩʋʋgo –bilgri- welgr ka be a pʋgẽ rog-pẽt la sẽn ka rog-pẽt nengẽ yẽ, a le ka tar tagems sẽn welgd n wilgd tɩ yaa rog-pẽt ye, rẽ n kɩt t’a tõe n wa yik yĩn-yik-tʋʋlsa rãmba rũmblem gesga yamleooga, la ges kãnga buud me yaa nedengã lubri, n sidgd sũya.
46. Page
HƖKMA A NAAS N SOABA
D fãa gill miime tɩ buud yalgr yaa ninbuiidã fãa gill bõn-baoodga, la zãma bɩ goosneem ka be rɩllame t’a sõngd buudã la penda yalgre, hal tɩ tẽn-tʋʋm-wagellã yeele, yolsg le tɩlgr be a yĩnga: "تَنَاكَحُوا تَكَاثَرُوا فَإِنِّي أُبَاهِي بِكُمُ الأُمَمَ" (fur-y n yalg buudu, tɩ mam na n talla yãmb n pug ne zãma a taaba)[1] pa rẽ bɩ yaa wala a sẽn yeele.
La ludbã basba ka paasd furã pãng ye, ayo, a pʋs n boogd-a-la sõma, bal ba ne kom-bɩɩs nins sẽn yɩɩd ne sãang la dĩin-yiib la yel-yooda tʋʋma, ned fãa ratame tɩ b vɩɩma pag yɩ yõk-m-meng soaba, a ka rat t’a yɩ nin-puk-yook soaba wala yẽ ye, rat-n-yeel t’a ka rat t’a yɩ zaal-kẽnd la te-yood ningd ye, tɩ yɩ sabab t’a pa ne ra-kõt n ka paam fur ye, ayo, a tõeeme meng n ket n wẽnemsd n tʋgd tʋʋm-yoodã pʋgẽ. La pag ka woto ye, bala a ka tõe n soog a sɩda wʋsg ye, la rẽ yaa tɩ paga b sagl-a lame t’a gũ a sɩda arzԑk la a koamba, la bũmb ning fãag a sɩda sẽn so, a sẽn yaa zak pʋgẽ yel-gԑt kãadmã vɩɩm pʋga yĩnga, rẽ n kɩt t’a yԑl sẽn yɩɩd sõmblem yaa pʋ-peelmã la pʋleng-pidsgã la bas-m-yamã, la ãmmaa zaala kẽna la te-yoodã ningrã, yẽ sãamda pʋ-peelmã la pʋleng-pidsgã, t’a kong a sɩda bas-m-yama, tɩ kɩt tɩ namsd a sũura.
Hal ba ne raoodã la kũunã sẽn yaa zʋg-sõma rapa nengẽ wã, ad b sã n yaa pagba nengẽ b na yɩ zʋg-yooko, bal b namsdame la b sãamd bas-m-yamã la alkaol-pidsgã la pʋ-peelmã, la b na sõd-b n lagem yel-yood nins b sẽn sãbsda, la a sɩda tʋʋmda ka tek paga arzԑk koglg la pʋ-peelem maaneg ne-a bal ye, ayo, a naaga ne a menga gɩblg la a yolsg la a waoogre, rẽ n kɩt tɩ b ka weoog raoa, t’a soog-m-mengã yɩɩd paga, ayo, a tõe n fura pagb a taab n paase.
[1] Hadiis kãnga b reeg-a-la ne gom-biis toor-toore, ges mustadrɩkʋl haakɩma pʋgẽ nimmoro 2685, la Abdʋl Razaak: 1039, la Nisaa’ɩɩ Sũnan Al-kubraa wã pʋgẽ: 5342,la a Abaa Daawʋd: 2050, la a Albayhakɩ Sũnan Al-kubraa wã pʋgẽ: 13235, la Nisaa’ɩɩ: 3227, la Al-tabraazɩ, Almu’gamul Aosata pʋgẽ: 5099, la Alkabɩɩra pʋgẽ: 508, la Imaam Ahmad Musnada pʋgẽ: 12634, 13594.
47. Page
Ad tõnd tẽmsa ka tõe n dɩk n mak ne Eroapa ye, bal yõk-m-menga beenẽ, b gũusd-a-la zaala kẽna la te-yooda ningr sʋk ne nao-kẽndr sẽn yaa toog wala teeg-taaba, tɩ ned ning sẽn geta nin-bedr pag ges-yoodo, a palgda a kãsenga la a yaool n getẽ, rẽ poore, ad Eroapa sẽn yaa tẽn-maasga, kɩtame tɩ neba alhaal me ya maasg n gĩs wala tẽngã, la ãmmaa Aazi sẽn yaa lislaoongã tẽmsã, yaa tẽng sẽn tʋʋl tɩ b sã n na n dɩk-a n mak ne tẽns nins sẽn maasa, la yaool n yaa bũmb d sẽn mi tɩ vɩɩmã zĩig tara tagems ninsaalã zʋgd pʋgẽ, ad zaala kẽna la te-yooda ningrã sẽn na yɩl n yik neb nins sẽn be zĩ-maasga pʋga rũmblem yamleooga, a tõeame n ka wa ne manesem-yood la sãang wʋsg ye, la ãmmaa kẽn-zaalã la te-yooda ningrã sẽn yikd neb nins sẽn yaa yĩn-wʋmd-tʋʋlsã rãmb sẽn be tẽn-tʋʋlsã pʋga yamleooga, sik ka be t’a tõe n waa ne manesem-yood la sãang ye, la buud la pend valemsg ye, la pãnga valemsg la a saab ye, tɩ yɩ sabab tɩ raoã tẽed tɩ yaa tɩlԑ t’a kẽ sãanga pʋgẽ rasem a wãn fãa pʋgẽ, tɩ sã n yaool n da yaa ninsaal rog-ne yamleoogã, rasem pisi bɩ kiuug fãa pʋgẽ yaa vugri bala, la sẽn mi n yaa tɩlԑ t’a zãag a paga rasem piig la a nu kiuug fãa pʋgẽ pekrã yĩnga, a mi n gõdgame n kẽ tʋʋm-yoodã pʋgẽ, tɩ sã n mik tɩ yaa yõora yamleoogã n wili.
Rẽ poore, ad galʋ-tẽngẽ rãmba ka tõe n bas lutbã wala vɩlaasẽ damba ye, bal rɩtlã yɩɩra maanda vɩlaasẽ damba soagla, tɩ yaa tɩlԑ ne-b tɩ b tʋm tʋʋm-kegems sẽn yaa yaams-tʋʋma, ad vɩlaasẽ pagba, sẽn ka tar b toor yella, sẽn yaa tʋʋm-tʋmdb tɩ b yĩisa ka bʋgsa, tɩ b gesga pa tar yamleoog wala tẽngã pʋgẽ pagba, b futa tõeame n lak bilf n bas b yĩnga, la a ka yikd yõora yamleoog ye, la vɩlaas-rãmba pʋgẽ, rap sẽn zĩ zaalem n ka tar tʋʋm ka waoog ye, rẽ n kɩt tɩ sãang ning sẽn be galʋ-tẽnga pʋga sẽn pʋɩ-piig-yembr ka be vɩlaasẽ wã ye, sã n yaa woto, vɩlaas-rãmba ka tõe n dɩk n mak ne galʋ-tẽnsã ye.
48. Page
MASAAL BEDR B SẼN LEEMS MAAM ZĨIG PƲGẼ
D fasemda toagsg nins sẽn wa Hadiis-rãmba pʋgẽ, tɩ ned ning sẽn na n tʋm tʋʋm-wẽng n tɩ yɩɩd yaoolem zãmaana fɩtna pʋgẽ, yaa pagbã zãma wã, la b zarba wã[1].
Yaa sɩda, wala b sẽn togsd hɩstoaarã[2] pʋgẽ tɩ soda-pogs sull n da zĩnd zãmaan sẽn looge, n da mi zab-teed wẽeb sõma, tɩ b boond-b tɩ “Amazoon pagba”[3] n zabd zab-kegemse, woto bala, zãmaan kãnga pʋgẽ, ad pagbã sẽn yer fut n yaool n yaa zaala, bãmb la zãma sẽn tɩ yɩɩd ne wẽnga, wẽnd-ka-be wã[4] ne lislaoongã zabra pʋgẽ, sẽn dɩk a tabkaoor n kõ a Soԑtãana, ne yõor sẽn yaa sagl-wẽng soaba sɩlem, bala b zabda ne liimaoongã rãmb la b pigd-b ne b karsã sẽn ka luda, tɩ b karsa bilgr yaa wala sʋʋs noor sẽn zabde, n yõgd nebã wʋsga nif-kamsg pʋgẽ, la b kõsd b sũyã la b yõyã ne zũnuub bԑdã, n nidgd-pãng sẽn na yɩl n pag furã rag-noore, la b yalg koos-m-mengã la sãangã zagse, ayo, ad b pʋs n kʋʋda sũy-kãnsa sãnda, rẽ yĩnga, ad “kar-kãnsa sẽn yaa wala sʋʋsã na n lebga Gԑhãnem ra-giidu, n deng n yõogdẽ, tɩ yaa rolb sẽn zems ne b sẽn da rɩk yʋʋm wʋsg n basd b karsã n ka lutẽ wã, neb sẽn ka bãmb rog-pẽts taoora, b sẽn yeeb kɩs-sɩdã la sɩdã la pʋ-peelmã dũni kãnga pʋga yĩnga, b kõ n tol paam roog ning b sẽn dat n paam ne b sũura fãaga ye, la b tar tʋls-kԑgeng ne-a ne b rog-ne yama ye, la ba tɩ b sã n paam-a me, b paama mosɩɩba.
[1] Waya Sahɩɩhʋ Muslim pʋgẽ 4/2098, nummoro 2742, tɩ Tẽn-tʋʋma, Wẽnnaam pʋʋsg la a tɩlgr be a yĩnga, yeelame: “Ad dũni wã yaa kẽeg n yaa noogo, la ad Wẽnnaam ledsa yãmb a pʋgẽ n na n ges yãmb sẽn na n tʋm to-to, sã n yaa woto bɩ y zoe dũni wã la pagbã, tɩ ad ɩsrayԑl koam pipi fɩtna yɩɩ pagbã sabab”.
[2] Kʋdemr bãngre
[3] Pag sẽn yaa zab-zabd Yʋʋnaan pʋga b boond-a lame tɩ Amazoon, la waya togsg pʋgẽ tɩ pagb sẽn yaa zab-zabdb sull n zĩnd tɩ b boond-b tɩ Amazoon pagba, b ra yɩɩme n zãad zab-teed kõbg toor-toor b zaba pʋgẽ, tɩ pagbã sull kãnga yʋʋr yit sõma Yʋʋnaan zab-bԑda pʋgẽ, la b zabra ne Grԑk, yel-pẽesdba sãnda wilgame tɩ yaa pʋg kãnsa yʋʋra la b sẽn dɩk n pʋd Amazoon mogrã.
[4] Yaa tũudum sor sẽn kɩɩsd Wẽnnaam belma, n solgd kɩfend la a vẽnegd liimaoongã. (lԑbgdã)
49. Page
La le fasemda Hadiis-rãmba pʋgẽ, tɩ alhaal kãnga yĩnga, ad pʋg-kãnsa na n lebga neb sẽn pa tar yõodo, n ka tar gũuda, n ka tar soaba, n ka tar ziir me, hal tɩ zĩis sãnda pʋgẽ, pagb pis-naas na n wa pʋgda rao a yembre, yaoolem zãmaan pʋgẽ, furã tʋlsem kaalem yĩnga, la ning-m-toog ne furã kaalem yĩnga[1].
La sẽn mik tɩ yaa woto la hakɩɩkã, la sẽn mik tɩ bõn-neer fãa nonga a neermã, la a nidgd-pãng a pãng-tõog tԑk sẽn na yɩl n gũus-a t’a ra sa wã, la sẽn mik tɩ neermã yaa neema wã, ad yam pʋgẽ, neemã wã ka bakd n paasdẽ, tɩ bark-pʋʋsg sã n ka bak n beẽ ye, la bark-pʋʋsg sã n ka be me, ad neema wã na n tedgame n lebg yel-yooko.
Ad pʋg-neer sã n yaa yam soaba, sik ka be t’a na n zoe n zãaga, ne a pãnga fãa, n bas sõmblmã la neermã rɩk n tʋm yel-wẽnsa pʋgẽ, la a yɩ sabab tɩ neb a taaba me tʋm yel-wẽnsa ye, la sik ka be t’a na n le zoe n zãaga rɩk sõmblmã la neermã n maan tɩ lebg yook la zẽnem ye, la a na n le zoe n zãaga sõm-zɩɩlma maaneg ne neema wã, bũmb ning sẽn na n yɩ sabab tɩ sõmblmã la neermã lebg namsg a zuga, la a na n pʋʋsa bark neema kãnga yĩnga, ne a sẽn na n dɩk neerem kãnga sẽn yaa sata, sẽn ka na n zʋʋga yʋʋm a nu bɩ piig tԑka, n tall n tʋm bũmb ning sẽn sakde, hal n maan-a t’a lebg neerem sẽn ka sate, sã n pa rẽ, ad a na n tʋka nebã kisg wakat wook a kʋʋlem wakato, a na n le kũma tẽ-wãagdb kʋkʋm.
La ãmma neerem kãnga, b sã n nags-a ne Alkʋr’aan zʋgdo, lislaoongã wubr zak pʋgẽ, ad neerem kãnga sẽn satã na n lebga –hakɩɩk pʋgẽ- neerem sẽn ka sate, b na n le kõ a soaba Arzãna pʋgẽ neerem la sõmblem sẽn yɩɩd Arzãn pagba ne bʋgsem la pɩlbo, woto yaa bũmb sẽn yaa sɩd sẽn tab hadiis zɩsda pʋgẽ.
Ad pʋg-ne-kãng sã n da tarẽ-la yam, ba sẽn zems zarat bilgri, a ka na n tol n bas tɩ-bi-kãngã sẽn yaa neer n pɩnd n yaa bʋgsg n duumdẽ wã, tɩ loog n bas-a ye.
[1] Waya Sahɩɩhʋ Bʋhaarɩ pʋgẽ 1/43 lag-noor ning sẽn gomd bãngrã loogrã la zɩɩlmã vẽnegrã yell pʋgẽ, tɩ tẽn-tʋʋma, Wẽnnaam yolsg la a tɩlgr be a yĩnga, “Ad sẽn yi dũni wã yikr tagems-rãmba pʋgẽ: yaa bãngrã sẽn na n wa boog tɩ zɩɩlma paase, tɩ yoobã wʋsge, tɩ pabgã sõor paas tɩ rapã sõor boogẽ, hal tɩ pagb pis-nu wa pʋgd rao a yembre”.


